70-letnie, najsilniejsze na świecie dziecko

Katarzyna Wychowanie 2 Comments

„Postać tej nienormalnej dziewczynki i jej niesmaczne przygody opisane w książce mogą pozostawić jedynie bardzo nieprzyjemne, szarpiące duszę wspomnienie”*.

 

Trudno odgadnąć o kim mowa, czytając powyższe słowa. Lecz gdy dodam, że to dziewczynka z ogromną ilością piegów i o rudych, sterczących warkoczykach, to pewnie domyślają się już wszyscy. Dziewczynka trzyma konia na werandzie i mieszka z Panem Nilsonem – małpką. Tak! To Pippi Langstrumpf, a właściwie Pippilotta Wiktualia Firandella Złotomonetta Pończoszanka.

pippi

Tylko dlaczego 70-letnia? Bo właśnie 70 lat temu ukazało się w Szwecji pierwsze wydanie książki. Imię bohaterki wymyśliła Karin, 7-letnia córka autorki, która nudząc się w czasie choroby zażądała opowieści o Pippi właśnie. W ten sposób wymyślone na poczekaniu historyjki Astrid Lindgren spisała, gdy złamała nogę i sama musiała spędzić kilka tygodni w łóżku. Gotowy maszynopis wysłała  do wydawnictwa Bonnier, którego szef nie odważył się wziąć odpowiedzialności za książkę. W tamtych czasach małe dziewczynki miały być grzeczne, ciche i ułożone. Cukier rozsypany po podłodze i bałagan w pokoju to była rewolucja. W dodatku Pippi, która umiała pogonić policjantów ze swojej Willi Śmiesznotki była typem anarchicznym. Książkę opublikowało wydawnictwo Rabén & Sjögrens  w 1945 roku. I zarobiło na niej krocie.

Pippi Pończoszanka świetnie została przyjęta na rynku niemieckim, gdzie ukazała się w 1949 roku. W pierwszych wydaniach niemieckich niektóre fragmenty zostały prewencyjnie usunięte z książki.

Jednak pierwszeństwo w cenzurowaniu Pippi należy się zdecydowanie Francji, gdzie tłumaczenie książki okazało się klapą. Usunięto wiele fragmentów, pozostałe pozmieniano tak, by nie było w nich prowokujących treści. Pippi Pończoszanka w pełnej wersji  ukazało się we Francji dopiero w 1995 roku.

Polskie wydanie w przekładzie Ireny Szuch-Wyszomirskiej z 1961 roku było dość wierne oryginałowi, z tym że bohaterka zmieniła imię na Fizia.

W tym roku książka została znów ocenzurowana. W Szwecji usunięto z najnowszych wydań stwierdzenie, że tata Pippi jest „królem murzyńskim”. Od tej pory Efraim Pończocha będzie „królem mórz południowych”. Polityczna poprawność doprowadziła także do ocenzurowania serialu o przygodach Pippi, z którego usunięto dwie sceny: pierwszą dotyczącą wypowiedzi Pippi o swoim tacie, który jest „murzyńskim królem” i drugą, kiedy chcąc pokazać jak wyglądają Chińczycy naciąga sobie skórę wokół oczu.

Astrid Lindgren

Astrid Lindgren

Astrid Lindgren urodziła się w 1907 roku  w małej wsi na południu Szwecji. Jako 17-latka pracowała w miejscowej gazecie. Gdy miała 18 lat zaszła w nieplanowaną ciążę. W jej rodzinnej wsi wybuchł skandal, wyjechała więc do Sztokholmu, gdzie spędziła resztę życia. Dziecko przyszło na świat w duńskim szpitalu, jedynym w Skandynawii, gdzie nie trzeba było podawać imienia ojca (którego nie wyznała do końca życia). Synek  trafił do rodziny zastępczej. Gdy wyszła za mąż wreszcie mogła wziąć do siebie małego Larsa. Na świat przyszła też córka Karin. Astrid Lindgren mimo sławy pozostała skromną osobą. Jak wspominają jej dzieci Lars i Karin, mama kochała ich tak, „że aż trzeszczało”.

* Szwedzki krytyk literacki, profesor pedagogiki John Landqvist w ten właśnie sposób pisał o Pippi.

Comments 2

  1. O, a ja mam ten film na płytach i ona naciąga sobie skórę udając chińczyka. Tylko podkład francuski, ale może w Polsze lata na dvd ta nieocenzurowana wersja? Lektor raczej mówi o „Morzach Południowych”, bo film jest z lat 60, więc na bank, ale z Chińczykiem muszę się przyjrzeć, może wyrzucili kontekst.

    1. Post
      Author

      Tak, na pewno pokazuje Chińczyka, bo dopiero zdaje się w 2014 wycięli te sceny ze starego serialu, więc choćby się bardzo starali „nielegalne wersje” będą wciąż krążyły.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *